Odpowiedzialność karna rodziców za uprowadzenie lub zatrzymanie małoletniego dziecka (art. 211 k.k.)
PDF

Słowa kluczowe

kidnapping or detainment of a minor
parental authority/power
kidnapping uprowadzenie lub zatrzymanie małoletniego
władza rodzicielska
kidnaping

Jak cytować

Kosonoga-Zygmunt, J. (2021). Odpowiedzialność karna rodziców za uprowadzenie lub zatrzymanie małoletniego dziecka (art. 211 k.k.). Ius Novum, 15(3), 5-26. https://doi.org/10.26399/iusnovum.v15.3.2021.19/j.kosonoga-zygmunt

Abstrakt

Przedmiotem opracowania jest problematyka odpowiedzialności karnej rodzica za uprowadzenie lub zatrzymanie swojego dziecka. W artykule, poza ogólną charakterystyką ustawowych znamion tytułowego przestępstwa, przeanalizowano podmiotowy zakres odpowiedzialności karnej rodzica za czyn z art. 211 k.k. w zależności od przysługującej mu władzy rodzicielskiej. Odniesiono się w tym aspekcie do zachowań podjętych przez sprawcę, któremu przysługuje pełnia władzy rodzicielskiej, który nie posiada władzy rodzicielskiej oraz sprawcy, któremu ograniczono władzę rodzicielską. Odrębne rozważania poświęcono kwestii tymczasowego rozstrzygnięcia sądu rodzinnego. W artykule zakwestionowano tezę, iż rodzice posiadający pełnię władzy rodzicielskiej nie mogą być podmiotami przestępstwa określonego w art. 211 k.k., a mogą stać się nimi dopiero wówczas, gdy zostaną tej władzy pozbawieni lub zostanie ona im ograniczona, czy też zawieszona.

https://doi.org/10.26399/iusnovum.v15.3.2021.19/j.kosonoga-zygmunt
PDF

Bibliografia

Bafia J., Polskie prawo karne, Warszawa 1989.

Buczkowski K., Uprowadzenie lub zatrzymanie małoletniego wbrew woli osoby powołanej do opieki. Analiza orzeczeń sądowych w sprawach o przestępstwo z art. 211 KK, „Prawo w Działaniu. Sprawy Karne” 2014, nr 19.

Buczkowski K., Drapała K., Porwania rodzicielskie – analiza umorzeń i odmów wszczęcia postępowania w sprawach o przestępstwo z art. 211 k.k., „Prawo w Działaniu. Sprawy Karne” 2014, nr 18.

Chybiński O., Gutekunst W., Świda W., Prawo karne. Część szczególna, Wrocław 1975.

Gajda J., w: Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Komentarz, red. K. Pietrzykowski, Legalis 2020.Gromek K., Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Komentarz, Warszawa 2016.

Haak H., Haak-Trzuskawska A., Pokrewieństwo i powinowactwo (pochodzenie dziecka, stosunki między rodzicami a dziećmi, przysposobienie). Komentarz do art. 617–127 KRO oraz związanych z nimi regulacji KPC (art. 453–458, 579–589), Warszawa 2019, Legalis.

Haak H., Haak-Trzuskawska A., Rozwód i separacja. Komentarz do art. 55–616 KRO oraz związa-nych z nimi regulacji KPC, Warszawa 2020, Legalis.

Hypś S., w: Kodeks karny. Część szczególna, Tom I, Komentarz do artykułów 117–221, red. M. Kró-likowski, R. Zawłocki, Warszawa 2017.

Hypś S., w: Kodeks karny. Komentarz, red. A. Grześkowiak, K. Wiak, Warszawa 2020.

Ignatowicz J., w: System prawa rodzinnego i opiekuńczego, red. J.S. Piątowski, Wrocław 1985.

Jodłowski J., Szewczyk M., w: Kodeks karny. Część szczególna. Tom II. Część I. Komentarz do art. 117–211a, red. W. Wróbel, A. Zoll, Kraków 2017.

Konarska-Wrzosek V., Ochrona dziecka w polskim prawie karnym, Toruń 1999.

Konarska-Wrzosek V., w: System Prawa Karnego, t. 10, Przestępstwa przeciwko dobrom indywidu-alnym, red. J. Warylewski, Warszawa 2016.

Kosonoga J., w: Kodeks karny. Komentarz, red. R.A. Stefański, Warszawa 2018.

Krauze Z., Rodzice jako podmiot przestępstwa z art. 199 k.k., „Nowe Prawo” 1963, nr 45.

KubiakJ.R., Przestępczość przeciwko rodzinie, opiece i młodzieży w latach 1948–1997, „Problemy Wymiaru Sprawiedliwości” 1979, nr 17.

Kulik M., Mozgawa M., Szczekala A., Przestępstwo uprowadzenia lub zatrzymania małoletniego lub osoby nieporadnej – art. 211 k.k. (ze szczególnym uwzględnieniem tzw.uprowadzeń rodzicielskich), „Prawo w Działaniu. Sprawy Karne” 2013, nr 16.

Majewski J., Granice kryminalizacji uprowadzenia lub zatrzymania dziecka przez ojca albo matkę, w: Zagadnienia teorii i nauczania prawa karnego. Kara łączna. Księga Jubileuszowa Profesor Marii Szewczyk, red. W. Górowski, P. Kardas, T. Sroka, W. Wróbel, Warszawa 2013.

Makarewicz J., Kodeks karny z komentarzem, Lublin 2012.

Makowski W., Kodeks karny. Komentarz, Warszawa 1933.

Mozgawa M., w: Kodeks karny. Komentarz, red. M. Mozgawa, Warszawa 2019.Muszyńska A., w: Kodeks karny, red. J. Giezek, Warszawa 2014.

Nawrocki M., Glosa do postanowienia SN z dnia 5 września 2019 r., sygn. I KZP 7/19, „Prokuratura i Prawo” 2020, nr 3.Nawrocki M., Kidnapping, „Prokuratura i Prawo” 2016, nr 10.

Pawliczak J., Sąd właściwy do rozstrzygania o istotnych sprawach dziecka w toku procesu o rozwód lub o separację, MOP 2019, nr 1.

Peiper L., Komentarz do kodeksu karnego, Kraków 1936.

Petasz P., Subsydiarność prawa karnego. Glosa do postanowienia SN z dnia 9 grudnia 2003 r., III KK 116/03, „Gdańskie Studia Prawnicze” 2005, nr 1–2.

Piaczyńska A., Osoba powołana do opieki lub nadzoru w świetle przepisu art. 211 k.k., „Prokuratura i Prawo” 2018, nr 6.

Ratajczak A., Przestępstwa przeciwko rodzinie, opiece i młodzieży w systemie polskiego prawa karnego (Zagadnienia wybrane),Warszawa 1980.Słyk J., w: Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Komentarz, red. K. Osajda, Legalis 2020.

Słyk J., Rozstrzyganie o istotnych sprawach dziecka w przypadku braku porozumienia rodziców (art. 97 § 2 k.r.o.), „Prawo w Działaniu. Sprawy Cywilne” 2013, nr 14.

Stefański R.A., Przestępstwo uprowadzenia małoletniego (art. 211 k.k.), „Prokuratura i Prawo” 1999, nr 9.

Stojanowska W., w: System Prawa Prywatnego. Prawo rodzinne i opiekuńcze, t. 11, red. T. Smy-czyński, Warszawa 2019.

Strzebinczyk J., w: System Prawa Prywatnego. Prawo rodzinne i opiekuńcze, t. 12, red. T. Smy-czyński, Warszawa 2011.

Śliwowski J., Prawo karne, Warszawa 1979.